Ο ατομισμός του Λουκρητίου

Author: Χωρίς σχόλια Share:

 

Ακόμα και αν το ποίημα του Λουκρητίου “ Η φύση των πραγμάτων” (De rerum natura) δεν είχε μεγάλο φιλοσοφικό ενδιαφέρον, και πάλι θα το διαβάζαμε για την εξαιρετική ομορφιά του. Αλλά το έργο του είναι επίσης η πιο διαφωτιστική έκφραση της επικούρειας κοσμοθεωρίας που έχουμε από την αρχαιότητα, κι έτσι είναι και από φιλοσοφική άποψη εξαιρετικό. Ο Επίκουρος, πίστευε ότι το κάθε τι απαρτίζεται από μικροσκοπικά, αδιαίρετα και άφθαρτα άτομα, που συνωθούνται στο κενό. Ο Λουκρήτιος προωθεί ακόμα πιο πέρα τον ατομισμό, αν και αποτίει φόρο τιμής στον Επίκουρο σχεδόν σε κάθε σελίδα του ποιήματος του. Διατυπώνει μια εντελώς νατουραλιστική σύλληψη των πραγμάτων, μια θεώρηση του Σύμπαντος ως εντελώς άσκοπου και μηχανιστικού.

Ωστόσο, υπάρχει και κάτι καλό σε αυτή την έλλειψη σκοπού. Οι άνθρωποι δεν είναι πλέον έρμαια στα καπρίτσια τω θεών, ούτε μένουν έκθετοι στο στόχαστρο του Πεπρωμένου. Για τον Λουκρήτιο, οι υπερφυσικές εξηγήσεις των γεγονότων ήταν όχι απλώς παράδοξες, αλλά γελοίες ακόμα και παιδαριώδεις. Στα χέρια του, ο ατομισμός γίνεται κάτι σαν μια πλήρως ανεπτυγμένη φιλοσοφική θέση, οχι απλώς μια πρόταση. Από την οπτική γωνία των ατομιστών, τα άτομα μέσα στο κενό συνδυάζονται με τον ένα και τον άλλο τρόπο και σχηματίζουν τα πάντα χωρίς καμία εξαίρεση.

Αυτό είναι το μόνο που χρειάζεται για να καταλάβουμε όχι απλώς τον κόσμο, αλλά και τον εαυτό μας.

photo credit: antikleidi

Previous Article

Το «τίποτε» του Χαϊντεγκερ

Next Article

Τσαϊκόφσκι: “Υπάρχουν πολλά αγκάθια, αλλά τα τριαντάφυλλα είναι επίσης πάρα πολλά”

Διαβάστε επίσης: